Jo veç, po ni shoqni e zbehtë intelektualisht, e rritun mrena ni shkretine kulturore e politike, zakonisht krijon raporte t’zhdrejta me veten edhe me realitetet.
E obsesionume me politikë, e instrumentalizume prej politikës, ka prodhu Homo Elektoralin, njerin që botën, dijen edhe shkencën i validon veç prej perspektivës së nevojave partiake n’zgjedhje.
Qikaq kuaj fuqi kena si shoqni, s’ngrehim ma shumë. Gjithçka 1 euro.
Kjo gjendje e prodhon edhe asimetrinë e miteve në ndërtimin e fabulave t’përditshme politike, ni paradoks cinik që u shërben budallve e pushtetit njekohësisht.
Janë dy tregime të së njejtës nevojë politike që e nxjerrin paradoksin krejt cullak, tregimi për UÇK-në edhe tregimi për diasporën.
Për UÇK-në ‘thuhet’ mos na lodhni me luftën se ata e kishin obligim. Këtu gjaku relativizohet, sakrifica shndërrohet në detyrë, e shpesh edhe në barrë morale që duhet m’u mshef e me u heshtë. Ndërsa për diasporën thuhet mos i ‘ngucni’ se ata kanë dhanë pare për Kosovën…
Parja çohet në nivel virtyti moral absolut, thu ti dhurimi financiar i mbyll krejt pyetjet tjera politike, etike e historike.
Kjo krijon ni ‘shpërndarje’ të padrejtë të moralit. Ata që kanë luftu paskan pasë obligim, prandaj s’kanë të drejtë narrative. Ata që kanë dhanë pare ‘paskan mospasë’ obligim, prandaj e fitojnë ni kredi morale të përhershme.
Këtu del pyetja thelbësore, kush e ka vendosë që obligimi ndahet kështu, gjaku për njanën palë e parja për tjetrën…
Miti i ‘masluftës’ i ka radhit ‘rolet ndryshe’, jo rastësisht, po sepse i ka shërby pushteteve. Lufta osht dashtë m’u neutralizu, që mos m’u kthy në kërkesë për ‘llogari e drejtësi’. Diaspora osht dashtë m’u idealizu, sepse osht burim kapitali, legjitimiteti e votash… Kështu gjaku trajtohet si borxh i krym, ndërsa parja si kredi që s’shlyhet kurrë.
Asnjë shoqni serioze nuk e ndërton etikën e vet t’u ua ‘mbyllë gojën’ atyne që kanë dhanë jetën, e t’u ua shenjtënu fjalën atyne që kanë dhanë pare.
Rrjedhimisht ky përçudnim shfaqet edhe te votimi i fundit i diasporës, ku dallimi kryesor osht asimetria e pasojave.
Diaspora nuk i jeton pasojat e përditshme të vendimeve politike, nuk përballet me shëndetësinë, arsimin, papunësinë, energjinë e korrupsionin, nuk e bart rrezikun direkt të keqqeverisjes dhe shpesh voton mbi narrativa simbolike, identitet, rezistencë, figura, jo mbi performancë konkrete…
Ndërsa qytetari brenda i jeton çdo ditë vendimet e qeverisë, s’ka exit option, s’ka ‘largësi mbrojtëse’…
Këtu lind ndjenja e mbivendosjes së vullnetit prej jashtë mbi jetën e mbrendshme, ndjenja që s’osht as urrejtje as xhelozi, po reagim ndaj ni padrejtësie strukturore që politika e ka normalizu për hesape të veta elektorale.
Diasporë, jeni të instrumentalizum dej n’asht, sidomos prej këtij pushteti, pa asni marifet.
Gëzuar Viti i Ri!
