Arrestimi i presidentit venezuelian Nicolás Maduro nga forcat amerikane ka hapur një kapitull të ri dhe tejet të ndjeshëm në Amerikën Latine, duke shkaktuar reagime të forta brenda dhe jashtë vendit. Ndërsa një pjesë e popullsisë dhe diaspora venezueliane kanë shpërthyer në brohoritje, mbështetësit e qeverisë së deritanishme kanë dalë në protesta, duke paralajmëruar rrezikun e destabilizimit dhe përplasjes së brendshme.
Vetëm një ditë pasi kishte shprehur gatishmërinë për “bisedime serioze me SHBA-në”, Maduro u arrestua dhe u dërgua për t’u përballur me drejtësinë në Nju Jork, ku përballet me akuza të rënda, përfshirë tregtinë e drogës. Ky zhvillim vjen pas një operacioni amerikan në Venezuelë, vend që zotëron rezervat më të mëdha të naftës në botë, duke e shndërruar Karakasin në epiqendrën e vëmendjes globale.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, deklaroi në një konferencë për media se “Shtetet e Bashkuara do të qeverisin përkohësisht Venezuelën derisa të arrihet një tranzicion i sigurt dhe i përshtatshëm”. Kjo deklaratë ka ngritur pikëpyetje të mëdha mbi të ardhmen politike të vendit: a do të mbetet pushteti në duart e strukturave ekzistuese nën figura si Diosdado Cabello, apo do të hapet rruga për një ndryshim sistemi dhe zgjedhje të reja?
Sipas ekspertit për Amerikën Latine, Jesús Renzullo nga Instituti GIGA, SHBA-ja është koordinuar me elitat në Karakas dhe synon një proces të ashtuquajtur “ndërtimi kombi”, pa përjashtuar bashkëpunimin me pjesë të administratës aktuale. Ndërkohë, analistë të tjerë paralajmërojnë rrezikun e një lufte civile mes mbështetësve të Maduros dhe opozitës politike.
Në emigracion, reagimet kanë qenë kryesisht pozitive. Studiuesi Oliver Stuenkel nga Carnegie Endowment for International Peace thotë se shumë venezuelas e shohin rrëzimin e Maduros si një lehtësim të madh, ndërsa në planin politik ndërkombëtar ngjarja po shihet si një konflikt i thellë ideologjik, ku e djathta e përshëndet ndërhyrjen amerikane dhe e majta e kritikon ashpër atë si shkelje të së drejtës ndërkombëtare.
Administrata Trump e ka justifikuar veprimin me atë që e quan “Doktrina Donroe”, një interpretim i ri i Doktrinës Monroe, që synon rivendosjen e dominimit amerikan në hemisferën perëndimore. Sipas kësaj qasjeje, Venezuela shihet si rasti i parë i aplikimit praktik të kësaj strategjie të re.
Opozita venezueliane, e udhëhequr nga figura si Edmundo González dhe Maria Corina Machado, ka shprehur gatishmëri për të marrë përgjegjësinë e tranzicionit demokratik. Megjithatë, fakti që liderët kryesorë të opozitës ndodhen jashtë vendit dhe se strukturat ushtarake mbeten të paqarta në qëndrimin e tyre, e bën të ardhmen e Venezuelës ende të pasigurt.
Analistët paralajmërojnë se kjo ndërhyrje mund të krijojë precedent të rrezikshëm dhe të shërbejë si justifikim për veprime të ngjashme nga fuqitë e tjera globale. Ndërkohë, pyetja që mbetet pezull është: a do të sjellë kjo ndërhyrje stabilitet dhe demokraci në Venezuelë, apo do ta zhysë rajonin në një cikël të ri tensionesh dhe përplasjesh?
