Franca ka paralajmëruar për rrezikun në rritje të përhapjes së armëve bërthamore në botë, duke theksuar se tensionet gjeopolitike dhe dobësimi i traktateve ndërkombëtare të kontrollit të armëve po krijojnë një situatë të rrezikshme globale.
Sipas një zyrtari nga Pallati Elysee në Paris, bota po kalon një periudhë që “është thelbësisht e favorshme për përhapjen bërthamore”, ndërsa presioni mbi sistemin ndërkombëtar të mos-përhapjes po rritet.
Deklarata vjen para fjalimit që pritet të mbajë presidenti francez Emmanuel Macron më 2 mars, ku ai do të shpjegojë më në detaje doktrinën bërthamore të Francës dhe rolin që mund të kenë armët bërthamore franceze në sigurinë e Evropës. Disa vende evropiane, përfshirë Germany dhe Sweden, kanë konfirmuar tashmë diskutime me Francën rreth parandalimit bërthamor.
Franca thekson se situata ndërkombëtare është përkeqësuar që nga nisja e luftës në Ukrainë, ndërsa presidenti rus Vladimir Putin ka bërë disa herë kërcënime bërthamore dhe ka ulur pragun për përdorimin e armëve bërthamore në doktrinën e re të Moskës.
Në të njëjtën kohë, disa traktate kyçe të epokës së Luftës së Ftohtë kanë përfunduar. Traktati Intermediate-Range Nuclear Forces Treaty skadoi në vitin 2019, ndërsa marrëveshja New START që kufizonte numrin e kokave bërthamore amerikane dhe ruse përfundoi këtë muaj pa shenja rinovimi.
Zyrtarët francezë paralajmërojnë gjithashtu për zgjerimin e arsenaleve bërthamore në botë. China pritet të arrijë rreth 1000 koka bërthamore deri në vitin 2030 sipas vlerësimeve amerikane, ndërsa vende si Iran dyshohen se po zhvillojnë kapacitete bërthamore.
Ndërkohë, në disa shtete aleate të SHBA-së po zhvillohen diskutime për krijimin e arsenaleve të tyre. Debatet janë intensifikuar në South Korea dhe Japan, ndërsa presidenti i Poland, Karol Nawrocki, ka deklaruar se vendi i tij duhet të shqyrtojë zhvillimin e mbrojtjes bërthamore përballë kërcënimit nga Moska.
Megjithatë, zyrtarët francezë theksojnë se Treaty on the Non-Proliferation of Nuclear Weapons mbetet ende një nga mekanizmat më të rëndësishëm globalë për kontrollin e armëve bërthamore dhe për parandalimin e përhapjes së tyre.
