Një dietë e pasur me probiotikë, fibra dhe acide yndyrore omega-3 mund të ndihmojë në forcimin e barrierës së zorrëve dhe në uljen e inflamacionit. Në anën tjetër, ushqimet ultra të përpunuara, sheqeri i tepërt dhe yndyrat e dëmshme mund të përkeqësojnë simptomat e ashtuquajturës “sindroma e zorrës së rrjedhshme”.
Ekspertët e ushqimit rekomandojnë shpesh dietën mesdhetare ose dietën me pak FODMAP për njerëzit që kanë probleme me tretjen dhe inflamacionin intestinal.
Si funksionon “zorra e rrjedhshme”?
Një zorrë e shëndetshme ka një barrierë mbrojtëse të përbërë nga qeliza të lidhura ngushtë mes vete. Kjo barrierë lejon kalimin e lëndëve ushqyese të dobishme, ndërsa pengon hyrjen e toksinave dhe baktereve të dëmshme në organizëm.
Kur kjo shtresë dëmtohet, rritet përshkueshmëria intestinale, duke shkaktuar inflamacion dhe probleme të ndryshme digestive.
Ushqimet që ndihmojnë shëndetin e zorrëve
Acidet yndyrore omega-3
Omega-3 ndihmojnë në rritjen e baktereve të mira në zorrë dhe stimulojnë prodhimin e acideve yndyrore me zinxhir të shkurtër, të cilat mbrojnë mukozën intestinale.
Burime të mira të omega-3:
- salmon
- ton
- skumbri
- sardele
- troftë
- fara liri
- fara chia
- arra
- avokado
- ullinj
Vitaminat A dhe D
Këto vitamina ndihmojnë në forcimin e lidhjeve mes qelizave të zorrëve dhe mbështesin sistemin imunitar.
Ushqime të pasura me vitamina A dhe D:
- qumësht
- kos
- djathë
- salmon
- harengë
- sardele
- drithëra të fortifikuara
Probiotikët
Probiotikët ndihmojnë në rivendosjen e florës bakteriale dhe në uljen e inflamacionit.
Ushqime probiotike:
- kos
- kefir
- lakër turshi
- kimchi
- miso
- bukë natyrale me maja
Prebiotikët
Prebiotikët ushqejnë bakteret e mira në zorrë dhe ndihmojnë në forcimin e barrierës intestinale.
Ushqime të pasura me prebiotikë:
- banane
- qepë
- hudhër
- presh
- angjinare
- bizele
- qiqra
- thjerrëza
- bajame
- fistikë
Polifenolet
Polifenolet kanë efekt antiinflamator dhe mbrojnë qelizat nga dëmtimet oksidative.
Burime të mira:
- manaferra
- rrush
- agrume
- brokoli
- domate
- çaj jeshil
- kafe
- shafran i Indisë
Zinku
Zinku ndihmon në ruajtjen e integritetit të mukozës së zorrëve.
Ushqime të pasura me zink:
- fara kungulli
- fara luledielli
- lajthi
- mish viçi
- mish qengji
Glutamina
Glutamina është aminoacid i rëndësishëm për riparimin e indeve dhe shëndetin intestinal.
Burime të glutaminës:
- mish
- peshk
- vezë
- fasule
- qumësht
- arra
Ushqimet që mund të përkeqësojnë simptomat
Marrja e tepërt e ushqimeve të përpunuara dhe sheqerit mund të dëmtojë barrierën e zorrëve dhe të rrisë inflamacionin.
Ushqime që duhen kufizuar:
- proshutë
- salçiçe
- mishra shumë të yndyrshëm
- karamele
- akullore
- biskota
- drithëra të ëmbëlsuara
- vakte të gatshme industriale
- pije të gazuara
- alkool
- gluten (sidomos tek personat me ndjeshmëri ose sëmundje celiake)
Në fund fare, zorra është si “qendra e komandës” së trupit. Kur ajo del nga balanca, trupi fillon protestën në heshtje — lodhje, fryrje, inflamacion, probleme me lëkurën e deri te humori. Ushqimi nuk është magji, por shpesh është ilaçi i parë që e kemi në kuzhinë para se ta kërkojmë në farmaci.
