Aleatët arabë të Shteteve të Bashkuara në Gjirin Persik po përballen me një nga momentet më të vështira strategjike të viteve të fundit, teksa lufta mes Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Izraelit dhe Iranit po përshkallëzohet.
Shtete si Arabia Saudite, Emiratet e Bashkuara Arabe, Katari, Bahrejni dhe Kuvajti gjenden në një pozitë delikate: të mbrojnë veten apo të rreshtohen më hapur përkrah Uashingtonit.
Sulmet dhe presioni iranian rrisin tensionet
Që nga nisja e luftës në fund të shkurtit, Irani ka goditur me dronë dhe raketa objektiva ushtarake dhe energjetike në rajon, duke dëmtuar rëndë infrastrukturën jetike, sidomos në Arabinë Saudite dhe Emirate.
Po ashtu, bllokimi i Ngushticës së Hormuzit – një nga arteriet kryesore të furnizimit global me naftë dhe gaz – ka tronditur tregjet dhe ekonomitë e Gjirit.
Në këtë klimë presioni, vendet arabe po shqyrtojnë opsionet: të qëndrojnë në mbrojtje apo të rrisin përfshirjen.
Mbështetje indirekte, jo luftë e hapur
Sipas ekspertëve, një hyrje direkte në luftë është pak e mundshme. Në vend të kësaj, pritet një përfshirje e kujdesshme:
- Lejimi i përdorimit të bazave dhe hapësirës ajrore nga SHBA
- Rritje e presionit ekonomik ndaj Iranit
- Masa mbrojtëse ushtarake të kufizuara
Kjo qasje synon të mbështesë aleatin amerikan pa u bërë objektiv i drejtpërdrejtë i hakmarrjes iraniane.
Frika nga hakmarrja dhe cenueshmëria
Realiteti është brutal: këto shtete janë shumë të ekspozuara.
Infrastruktura e tyre – rafineritë e naftës, impiantet e ujit dhe qytetet moderne – janë objektiva të lehta për sulme. Çdo përshkallëzim mund të sjellë:
- ndërprerje energjie
- goditje ekonomike
- destabilizim të brendshëm
Për këtë arsye, përfshirja e thellë shihet si një rrezik i madh.
Skenarët: mes stabilitetit dhe kaosit
Ekspertët paralajmërojnë dy skenarë ekstremë:
- Më i miri: mbështetje e kufizuar ndaj SHBA-së që frenon Iranin pa e ndezur rajonin
- Më i keqi: përfshirje më e madhe që sjell sulme zinxhir dhe luftë të gjatë rajonale
Nëse Irani mbijeton, mund të bëhet edhe më agresiv. Nëse rrëzohet, rreziku është kaosi dhe përhapja e destabilitetit në gjithë rajonin.
