Ish-presidenti ukrainas Petro Poroshenko ka lëshuar një paralajmërim të fortë për mënyrën se si po zhvillohen bisedimet e paqes me Rusinë, duke thënë se ekziston rreziku që Moska të manipulojë procesin dhe të përfitojë politikisht nga dobësitë e palës tjetër.
Në një intervistë për POLITICO nga Mynihu, Poroshenko dha dy këshilla të qarta për këdo që negocion me Kremlinin:
-
Mos i besoni kurrë Vladimir Putinit.
-
Negocioni vetëm nga një pozicion force.
Sipas tij, këto parime po injorohen në raundin aktual të bisedimeve në Gjenevë, ku përfaqësues të SHBA-së po ndërmjetësojnë takimet mes Kievit dhe Moskës.
“Putini nuk po bën tregti – ai po ndjek një vizion imperial”
Poroshenko argumenton se Vladimir Putin nuk është i interesuar thjesht për kompromis territorial.
“Putini dëshiron të rivendosë Bashkimin Sovjetik. Ai ëndërron Perandorinë Ruse. Nuk ka të bëjë me kilometra tokë, por me histori dhe trashëgimi”, tha ai.
Sipas tij, kërkesa e Rusisë që Ukraina të dorëzojë territore në lindje nuk është vetëm ushtarake, por politike – një përpjekje për të destabilizuar Ukrainën nga brenda, përmes një referendumi që do ta përçante vendin.
“Mbani mend, Putini është një oficer i KGB-së. Ai është specialist në destabilizim”, theksoi Poroshenko.
Kritika ndaj Volodymyr Zelenskyy
Poroshenko, që sot udhëheq partinë opozitare Solidariteti Europian, kritikoi ashpër rivalin e tij Zelenskyy për mënyrën si po menaxhon negociatat.
Ai mendon se:
-
Evropa është lënë jashtë procesit në mënyrë të pajustifikueshme.
-
Ukraina duhej të kërkonte armëpushim të menjëhershëm.
-
SHBA-ja nuk e kupton plotësisht mentalitetin e Putinit.
Madje ai shkon më tej:
“Trump nuk e kupton Putinin. Dhe kjo është tragjedi globale.”
Roli i SHBA-së dhe trupat në terren
Poroshenko beson se çdo marrëveshje reale paqeje duhet të përfshijë trupa ndërkombëtare në terren, përfshirë amerikanë – diçka që ish-presidenti amerikan e ka përjashtuar publikisht.
Sipas tij:
-
Pa prani fizike ndërkombëtare, konflikti mund të shpërthejë sërish.
-
Evropa duhet të jetë në tryezë, sepse është financuesja kryesore e Ukrainës.
-
Por pa SHBA-në, marrëveshja është e pamundur.
Kriza e brendshme politike në Kiev
Poroshenko paralajmëron edhe për destabilitet të brendshëm në Ukrainë:
-
Deputetë të partisë së Zelenskyy janë nën hetim për korrupsion.
-
Parlamenti, sipas tij, është në krizë të thellë.
-
Një qeveri e unitetit kombëtar mund të bëhet e pashmangshme.
Ai pretendon se çështjet gjyqësore ndaj tij janë të motivuara politikisht dhe shpreson që Gjykata Supreme do t’i rrëzojë ato.
Mesazh i qartë: “Forcë, jo iluzione”
Në thelb, mesazhi i Poroshenkos është i prerë: Rusia negocion për të fituar kohë dhe për të ndarë kundërshtarin, jo për të bërë paqe të qëndrueshme.
Në një moment kur lufta ka hyrë në vitin e katërt dhe presioni ndërkombëtar për një marrëveshje po rritet, paralajmërimi i tij tingëllon si një kujtesë brutale:
Pa forcë, pa unitet dhe pa garanci konkrete sigurie, çdo marrëveshje mund të jetë vetëm një pauzë – jo fundi i luftës.
