Spondiloza është një sëmundje degjenerative e shtyllës kurrizore që shfaqet kryesisht si pasojë e plakjes dhe konsumimit gradual të disqeve ndërmjet rruazave. Ajo prek më shpesh qafën dhe pjesën e poshtme të shpinës, por mund të përfshijë edhe pjesë të tjera të shtyllës kurrizore.
Mjekët theksojnë se spondiloza është shumë e përhapur, sidomos te personat mbi moshën 40 vjeç, dhe simptomat e saj mund të variojnë nga shqetësime të lehta deri në dhimbje të forta që kufizojnë lëvizjen dhe aktivitetet e përditshme.
Llojet më të shpeshta të spondilozës
Spondiloza klasifikohet sipas pjesës së shtyllës kurrizore që prek:
-
Spondiloza cervikale – prek qafën
-
Spondiloza torakale – prek pjesën e mesme të shpinës
-
Spondiloza lumbare – prek mesin
-
Spondiloza e përgjithësuar – përfshin disa segmente të shtyllës kurrizore
Simptomat kryesore
Simptomat më të shpeshta të spondilozës cervikale përfshijnë:
-
dhimbje dhe ngurtësim në qafë,
-
lëvizshmëri të kufizuar të kokës,
-
dhimbje që përhapet në shpatulla dhe krahë,
-
ndjesi shpimi gjilpërash ose dobësi muskulore në duar.
Në disa raste, pacientët ankohen edhe për marramendje, e cila lidhet me presionin mbi rruazat e qafës dhe ndikimin në qarkullimin e gjakut drejt trurit. Marramendja shpesh përkeqësohet pas qëndrimit të gjatë në një pozicion të pandryshuar, si puna para kompjuterit.
Një tjetër simptomë e zakonshme janë dhimbjet e kokës, të cilat shkaktohen nga tensioni në muskujt e qafës dhe përhapen drejt pjesës së pasme të kokës, ballit apo syve.
Shkaqet dhe faktorët e rrezikut
Shkaku kryesor i spondilozës është konsumimi natyror i shtyllës kurrizore me kalimin e viteve. Megjithatë, zhvillimi i saj mund të përshpejtohet nga:
-
qëndrimi i keq dhe ulja e zgjatur,
-
mungesa e aktivitetit fizik,
-
dëmtimet e mëparshme të shpinës,
-
sforcimi i tepërt fizik,
-
faktorët gjenetikë.
Si diagnostikohet dhe trajtohet?
Diagnoza vendoset përmes ekzaminimit klinik dhe metodave imazherike si radiografia, CT ose MRI. Trajtimi varet nga ashpërsia e simptomave dhe zakonisht përfshin:
-
terapi fizike,
-
ushtrime për forcimin e muskujve të qafës dhe shpinës,
-
medikamente kundër dhimbjes dhe inflamacionit.
Ndërhyrja kirurgjikale rekomandohet vetëm në raste të rënda, kur ka dëmtime serioze neurologjike.
Roli i ushtrimeve fizike
Ushtrimet e rregullta janë një nga mënyrat më efektive për të menaxhuar spondilozën. Ato ndihmojnë në:
-
uljen e dhimbjes,
-
rritjen e lëvizshmërisë,
-
përmirësimin e qarkullimit të gjakut,
-
ngadalësimin e përparimit të sëmundjes.
Ushtrimet duhet të kryhen ngadalë dhe në konsultim me një fizioterapist.
Metoda natyrale për lehtësimin e dhimbjes
Përveç trajtimit mjekësor, disa metoda natyrale mund të ndihmojnë në lehtësimin e simptomave:
-
mbajtja e qëndrimit korrekt,
-
përdorimi i jastëkëve dhe karrigeve ergonomike,
-
masazhet dhe kompresat e ngrohta,
-
ushqyerja e pasur me kalcium, magnez dhe vitaminë D.
Në mjekësinë popullore përdoren edhe:
-
kompresat me xhenxhefil dhe shafran Indie, për reduktimin e inflamacionit,
-
masazhi me vaj të barit të Shën Gjonit, për relaksimin e muskujve dhe përmirësimin e qarkullimit.
Çfarë duhet të dinë qytetarët?
Spondiloza nuk mund të shërohet plotësisht, por simptomat e saj mund të kontrollohen dhe lehtësohen ndjeshëm me trajtimin e duhur dhe ndryshime në stilin e jetës. Zbulimi i hershëm dhe kujdesi i vazhdueshëm ndihmojnë në ruajtjen e cilësisë së jetës dhe shmangien e komplikimeve.
Mjekët këshillojnë që, nëse dhimbjet e qafës, shpinës apo marramendja janë të shpeshta, të kërkohet konsultë mjekësore dhe të mos neglizhohen simptomat.
