Irani ka mbyllur përkohësisht Ngushticën e Hormuzit për disa orë për zhvillimin e stërvitjeve me armë zjarri, në një moment kur tensionet me Shtetet e Bashkuara po rriten, ndërsa në Gjenevë po zhvillohen bisedime të reja për programin bërthamor.
Sipas njoftimeve zyrtare nga Teherani, Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) ka nisur stërvitje në Ngushticën e Hormuzit, Gjirin Persik dhe Gjirin e Omanit – tre korridore kyçe për tregtinë globale të naftës dhe transportin detar ndërkombëtar.
Kjo është hera e dytë brenda pak javësh që Irani zhvillon stërvitje me municion të vërtetë në këtë zonë strategjike, por hera e parë që shpallet mbyllje e përkohshme e korridorit detar pas paralajmërimeve të ashpra nga Uashingtoni.
Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se administrata e tij po shqyrton opsione ushtarake ndaj Iranit, duke e lidhur këtë me shtypjen e protestave të fundit në vend dhe me presionin për kufizimin e programit bërthamor iranian.
Në kuadër të këtij presioni, SHBA ka dërguar në Lindjen e Mesme aeroplanmbajtësen USS Gerald R. Ford, e cila i është bashkuar një tjetër grupi detar tashmë të pranishëm në rajon.
Nga ana tjetër, udhëheqësi suprem iranian, Ali Khamenei, ka paralajmëruar se çdo veprim ushtarak amerikan do të marrë përgjigje të drejtpërdrejtë, duke theksuar se prania e anijeve luftarake amerikane nuk e frikëson Teheranin.
Bisedimet në Gjenevë
Ndërkohë, në Gjenevë ka përfunduar raundi i dytë i bisedimeve indirekte mes SHBA-së dhe Iranit për programin bërthamor. Bisedimet janë fokusuar ekskluzivisht në çështjen bërthamore, ndërsa temat e politikës së brendshme dhe shtypjes së protestave nuk janë përfshirë në agjendë.
Irani këmbëngul se programi i tij ka qëllime civile, ndërsa Uashingtoni pretendon se ekziston rreziku i prodhimit të armëve bërthamore.
Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, ka deklaruar se Teherani është i gatshëm për një marrëveshje “të drejtë dhe të barabartë”, por nuk do të pranojë negociata nën kërcënim.
Një rajon në prag përshkallëzimi
Ngushtica e Hormuzit përbën një nga pikat më të ndjeshme gjeopolitike në botë, pasi përmes saj kalon një pjesë e konsiderueshme e eksportit global të naftës. Çdo lëvizje ushtarake në këtë zonë rrit menjëherë shqetësimet për destabilizim rajonal dhe tronditje në tregjet energjetike.
Ndërsa diplomacia në Gjenevë synon të shmangë konfliktin e hapur, manovrat ushtarake dhe retorika e ashpër nga të dyja palët tregojnë se balanca mes presionit dhe negociatave mbetet jashtëzakonisht e brishtë.
