BE-ja ka alokuar për Kosovën rreth 170 milionë euro për gjysmën e dytë të vitit 2026, ndërsa në kuadër të Planit të Rritjes për Ballkanin Perëndimor, Kosovës i janë ndarë gjithsej 882.6 milionë euro për periudhën 2024–2027.
Por për të përfituar këto mjete, Prishtina duhet të përmbushë 27 hapa reformues, me vlerë totale prej 165.9 milionë eurosh, brenda afateve të përcaktuara.
Dhjetori 2026 – afati kritik
Sipas të dhënave të publikuara nga Radio Evropa e Lirë, fundi i vitit 2026 është veçanërisht i rëndësishëm. Për disa prej reformave që kanë mbetur të papërmbushura, ky është afati përfundimtar.
Nëse kushtet nuk përmbushen, Komisioni Evropian mund të mbajë fondet dhe t’i ridrejtojë ato te vendet e tjera të rajonit që kanë bërë më shumë progres.
Komisioni Evropian ka paralajmëruar se zvarritja e formimit të institucioneve në Kosovë mund të ndikojë drejtpërdrejt në zbatimin e reformave dhe në qasjen në fondet evropiane.
“Vonesat në formimin e institucioneve rrezikojnë të pengojnë reformat e rëndësishme dhe mund të ndikojnë në aftësinë e Kosovës për të përfituar plotësisht nga mundësitë e ofruara nga BE-ja”, ka deklaruar zëdhënësi i Komisionit Evropian, Guillaume Mercier.
Kuvendi ende i pakonstituuar
Më shumë se dy muaj pas zgjedhjeve të parakohshme parlamentare të 7 qershorit, Kuvendi i Kosovës ende nuk është konstituuar.
Seanca konstituive, e nisur më 6 gusht, është shtyrë dy herë, ndërsa partitë politike nuk kanë arritur marrëveshje për përfundimin e procesit institucional.
Kjo situatë ka pasoja përtej formimit të Qeverisë. Përmbushja e agjendës së reformave kërkon funksionimin e Qeverisë dhe Kuvendit, pasi njëra palë harton dhe zbaton politikat, ndërsa Kuvendi duhet të miratojë ndryshimet ligjore të nevojshme.
Kosova ka marrë vetëm 61.8 milionë euro
Edhe pse Kosova është përfituesja më e madhe për kokë banori nga Plani i Rritjes, deri tani ka marrë vetëm 61.8 milionë euro, ose rreth 7 për qind të shumës së përgjithshme të alokuar.
Për pjesën tjetër të fondeve, institucionet duhet të dëshmojnë se kanë zbatuar reformat dhe objektivat e përcaktuara në Agjendën e Reformave.
Kosova ishte ndër vendet e para që hartoi Agjendën e Reformave në vitin 2024, por më pas u bë ndër të fundit në raportimin për zbatimin e saj.
🇪🇺 Brukseli kërkon marrëveshje politike
Nga Brukseli kërkohet që institucionet e Kosovës të formohen sa më shpejt dhe partitë politike të arrijnë një marrëveshje për funksionimin e institucioneve.
Në veçanti, Komisioni Evropian e konsideron të rëndësishëm edhe konsensusin për zgjedhjen e presidentit të ardhshëm të Kosovës.
Në 18 muajt e fundit, Kosova ka kaluar nëpër tri procese zgjedhore, duke mbajtur dy palë zgjedhje parlamentare dhe zgjedhjet lokale.
Mesazhi i Brukselit është i qartë: kriza politike nuk është më vetëm çështje e formimit të institucioneve – ajo mund të kthehet në humbje konkrete financiare për Kosovën. Burimi:https://www.evropaelire.org/
