Ndërsa Huthët kanë zgjeruar kontrollin e tyre në bregdetin e Detit të Kuq dhe në zonat strategjike pranë ngushticës Bab al-Mandeb, Shtetet e Bashkuara duket se po shmangin një përfshirje të drejtpërdrejtë ushtarake në Jemen. Uashingtoni mund të jetë i detyruar të mbështetet, të paktën për momentin, në garancitë e Huthëve për sigurinë e transportit detar.
Zyrtarë amerikanë u takuan gjatë fundjavës me përfaqësues të Huthëve në ambasadën amerikane në Muscat të Omanit, në një kohë kur lëvizja e lidhur me Iranin kishte zgjeruar me shpejtësi kontrollin territorial në Jemen.
Me ishuj strategjikë dhe pjesë të rëndësishme të bregdetit jemenas të Detit të Kuq nën kontrollin e tyre, Huthët kanë forcuar pozitat pranë Ngushticës Bab al-Mandeb, një prej pikave më të rëndësishme të transportit detar ndërkombëtar.
Huthët japin garanci për anijet amerikane
Gjatë bisedimeve në Oman, Huthët u kanë thënë zyrtarëve amerikanë se nuk kanë ndërmend të sulmojnë anijet amerikane në Detin e Kuq.
Sipas garancive të raportuara, kufizimet e tyre do të zbatoheshin vetëm ndaj anijeve të lidhura me Arabinë Saudite.
Megjithatë, ekspertë të cituar në raportim kanë ngritur pikëpyetje mbi besueshmërinë e këtyre garancive, duke marrë parasysh historinë e sulmeve të Huthëve ndaj anijeve tregtare, lidhjet e tyre me Iranin dhe qëndrimin e tyre ndaj SHBA-së.
Ndërkohë, çdo ndërprerje e mëtejshme e trafikut detar në rajon mund të ndikojë në çmimet globale të naftës dhe energjisë.
Arabia Saudite kërkon ndihmë nga SHBA-ja
Sipas Axios, princi i kurorës së Arabisë Saudite, Mohammed bin Salman, e ka telefonuar dy herë presidentin Donald Trump gjatë javës së kaluar, duke e nxitur atë të ndërmarrë sulme ndaj Huthëve.
Trump, sipas këtij raportimi, ka refuzuar të ndërhyjë drejtpërdrejt.
Më pas, admirali Brad Cooper, komandant i Komandës Qendrore të SHBA-së, udhëtoi drejt Riadit për bisedime urgjente me princin e kurorës.
Vizita është interpretuar si përpjekje e Uashingtonit për të rritur koordinimin dhe mbështetjen ndaj Arabisë Saudite, pa u përfshirë drejtpërdrejt në një tjetër operacion ushtarak në Lindjen e Mesme.
Trump e ka cilësuar Mohammed bin Salman si një “mik të mirë” dhe ka deklaruar se “gjithçka do të shkojë shumë mirë”, por Shtëpia e Bardhë nuk ka njoftuar një angazhim specifik për mbrojtjen e infrastrukturës energjetike saudite apo të rrugëve detare.
Izraeli ofron ndërhyrje
Sipas raportimeve, Izraeli, i cili më herët është përballur me sulme të Huthëve ndaj anijeve dhe territorit të tij, është ofruar të ndërhyjë në Jemen në mbështetje të Arabisë Saudite.
Megjithatë, Simon Mabon, profesor i marrëdhënieve ndërkombëtare në Universitetin e Lancasterit, tha për Al Jazeera se çdo përfshirje izraelite mund të ishte e kufizuar.
Sipas tij, përfshirja në një tjetër konflikt do të ishte veçanërisht e ndërlikuar për Izraelin për shkak të situatës në Gaza, Liban, Siri dhe Bregun Perëndimor.
Ekspertët kanë vlerësuar gjithashtu se Arabia Saudite mund të jetë e kujdesshme ndaj një varësie të dukshme nga mbështetja ushtarake izraelite, veçanërisht për shkak të ndikimit që një bashkëpunim i tillë mund të ketë në marrëdhëniet e Riadit me vendet arabe dhe myslimane.
Riadi po diversifikon partneritetet e sigurisë
Ngurrimi i SHBA-së për të ndërhyrë mund të shtojë shqetësimet në Arabinë Saudite lidhur me marrëdhënien e saj të sigurisë me Uashingtonin.
Mabon tha se kriza mund të përshpejtojë përpjekjet e Riadit për të krijuar lidhje më të forta të sigurisë me vende të tjera.
Arabia Saudite ka nisur prej disa vitesh të diversifikojë partneritetet e saj. Në shtatorin e kaluar, ajo nënshkroi një marrëveshje të mbrojtjes së ndërsjellë me Pakistanin, ndërsa muajin e kaluar zgjeroi bashkëpunimin e sigurisë përmes një marrëveshjeje me Pakistanin dhe Turqinë.
Sipas këtyre marrëveshjeve, një sulm i armatosur ndaj njërit prej vendeve mund të trajtohet si sulm ndaj të gjithëve.
Mabon vlerëson se kjo krizë nuk pritet të shkaktojë një shkëputje të plotë të Arabisë Saudite nga SHBA-ja, por mund të përshpejtojë diversifikimin e partneriteteve të sigurisë.
Pse SHBA-ja po shmang një front të ri?
Një prej arsyeve kryesore të përmendura nga ekspertët është angazhimi aktual ushtarak i SHBA-së në konfliktin me Iranin.
Administrata Trump kishte parashikuar fillimisht një përfundim të shpejtë të luftës, por më shumë se gjashtë muaj më vonë konflikti vazhdon, ndërsa çmimet e naftës janë rritur dhe nuk ka ende një rrugë të qartë për përfundimin e tij.
Hapja e një fronti tjetër në Jemen do të kërkonte burime shtesë ushtarake dhe do të rriste kostot politike për administratën amerikane, veçanërisht përpara zgjedhjeve të mesmandatit në nëntor.
Sipas një sondazhi Reuters/Ipsos të cituar në artikull, 31 për qind e amerikanëve mbështesnin veprimin ushtarak të SHBA-së kundër Iranit, ndërsa 83 për qind prisnin që konflikti të zgjaste për një periudhë të gjatë.
SHBA-ja përballet edhe me kufizime të burimeve ushtarake
Raportime të mëparshme kanë ngritur shqetësime për rezervat amerikane të disa municioneve, veçanërisht raketave me rreze të gjatë veprimi dhe interceptorëve Patriot.
Një raport i mbikëqyrësit të Pentagonit, i publikuar këtë javë, vlerësoi se katër muajt e parë të luftës i kushtuan SHBA-së rreth 33 miliardë dollarë, përfshirë rreth 22 miliardë dollarë municione.
Raporti gjithashtu evidentoi dëmtime dhe humbje të një numri avionësh, si dhe dëme në objekte diplomatike amerikane.
Administrata Trump ka mohuar se SHBA-së i mungojnë armët, duke deklaruar se vendi disponon “sasi të mëdha” armatimesh.
A mund të goditet më shumë Kina?
Situata në Bab al-Mandeb ka edhe një dimension të rëndësishëm ekonomik dhe gjeopolitik.
Ngushtica e Hormuzit është veçanërisht e rëndësishme për transportin e naftës dhe gazit nga vendet e Gjirit drejt tregjeve botërore, ndërsa Bab al-Mandeb ka rëndësi të madhe për tregtinë midis Evropës, Lindjes së Mesme dhe Azisë.
Disa analistë argumentojnë se një ndërprerje e zgjatur e transportit në Bab al-Mandeb mund të ndikojë veçanërisht në Kinë, e cila varet ndjeshëm nga energjia e importuar përmes rrugëve detare.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se një situatë e tillë nuk do të kishte pasoja vetëm për Pekinin. Sulmet ndaj infrastrukturës dhe transportit detar saudit do të preknin drejtpërdrejt një prej partnerëve kryesorë rajonalë të SHBA-së.
Për më tepër, rritja e kostove të transportit dhe energjisë do të mund të reflektohej edhe në çmimet që paguajnë konsumatorët amerikanë.
Mabon ka kundërshtuar idenë se Uashingtoni po toleron situatën si pjesë e një strategjie të llogaritur për të dëmtuar Kinën.
Sipas tij, mbyllja e mundshme e Bab al-Mandeb dhe sulmet ndaj infrastrukturës saudite mund të shkaktojnë pasoja të konsiderueshme për aleatët e SHBA-së.
Në kushtet kur Uashingtoni është tashmë i angazhuar në luftën me Iranin, administrata Trump përballet me një dilemë të re: ndërhyrja në Jemen do të mund të sillte kosto të reja ushtarake dhe ekonomike, ndërsa mosndërhyrja rrezikon të lejojë Huthët të forcojnë kontrollin mbi një prej pikave më strategjike të transportit detar në botë. Burimi:https://www.aljazeera.com/news/2026/9/18/as-houthis-grab-bab-al-mandeb-us-appears-willing-to-watch-from-sidelines
