NATO ka prezantuar një strategji të re ushtarake, që synon të parandalojë çdo sulm ndaj vendeve anëtare dhe të sigurojë reagim të shpejtë në rast agresioni. Plani, i miratuar nga të 32 vendet anëtare sipas raportimit, mbështetet në tri faza: bllokimin e sulmit, frenimin e përparimit të armikut dhe shkatërrimin e kapaciteteve të tij ushtarake.
“Nëse sulmohemi, jemi gati të luftojmë që sonte”, deklaroi Alexus Grynkewich, Komandanti Suprem i Forcave Aleate të NATO-s në Evropë (SACEUR), gjatë Forumit të Sigurisë në Varshavë.
Sipas tij, strategjia e re synon t’ua bëjë të pamundur kundërshtarëve depërtimin në territorin e Aleancës dhe zhvillimin e një ofensive të suksesshme.
Grynkewich theksoi se NATO do të vazhdojë të përgatitet dhe të stërvitet çdo ditë, në mënyrë që të jetë gjithnjë e më e gatshme për t’iu përgjigjur kërcënimeve.
Mesazhi i komandantit është se çdo përpjekje për të sulmuar një vend anëtar duhet të përballet me një reagim të koordinuar të Aleancës.
Tri fazat e strategjisë së re të NATO-s
Plani i ri, i emërtuar “Theory of War” (Teoria e Luftës), kombinon kapacitetet tradicionale ushtarake me teknologjitë moderne, përfshirë dronët, sistemet kundër dronëve, inteligjencën artificiale dhe rrjetet e avancuara të sensorëve.
Strategjia bazohet në tri faza kryesore:
1. Blloko – ndalimi i sulmit që në fillim
Faza e parë synon të ndalojë përpjekjen e kundërshtarit për të hyrë në territorin e një vendi anëtar të NATO-s.
Forcat tokësore do të angazhohen për të penguar përparimin e trupave sulmuese dhe për të mos i lejuar ato të marrin kontrollin e territorit.
Qëllimi është që agresioni të ndalet sa më herët, përpara se armiku të krijojë pozicione të qëndrueshme.
2. Freno – pengimi i përparimit të armikut
Nëse sulmi vazhdon, NATO do të kalojë në fazën e dytë, të quajtur “Freno”.
Në këtë fazë parashikohet koordinimi i forcave tokësore, ajrore dhe detare, së bashku me sistemet autonome dhe teknologjitë e zbulimit.
Synimi është që kundërshtari të mos arrijë të përparojë më tej, ndërsa lëvizjet dhe operacionet e tij të bëhen gjithnjë e më të vështira.
3. Shkatërro – goditja e kapaciteteve ushtarake
Faza e tretë synon të neutralizojë jo vetëm trupat kundërshtare, por edhe sistemet që u mundësojnë atyre të vazhdojnë luftën.
Këtu përfshihen qendrat e komandimit, rrjetet e furnizimit, logjistika dhe komunikimet ushtarake.
Sipas planit të përshkruar nga Grynkewich, NATO do të mbështetet edhe në goditje precize me rreze të gjatë dhe në teknologji të avancuara për zbulimin dhe identifikimin e objektivave.
Komandanti paralajmëroi se, në rast të një sulmi, synimi do të jetë dobësimi i aftësisë së kundërshtarit për të komanduar forcat, për t’i furnizuar ato dhe për të vazhduar ofensivën.
Çfarë ka mësuar NATO nga lufta në Ukrainë?
Përvoja e luftës në Ukrainë ka ndikuar drejtpërdrejt në hartimin e strategjisë së re.
Grynkewich tha se Aleanca po nxjerr mësime nga përvoja e forcave ukrainase në fushëbetejë, veçanërisht lidhur me përdorimin e dronëve, teknologjive të reja dhe sistemeve të zbulimit.
Ai përmendi gjithashtu zhvillimet e fundit në Lindjen e Mesme si një tjetër burim përvoje për vlerësimin e kërcënimeve dhe përgatitjen ushtarake.
Përdorimi i teknologjive moderne dhe koordinimi mes degëve të ndryshme të forcave të armatosura synojnë ta bëjnë reagimin e NATO-s më të shpejtë dhe më efektiv.
NATO: Strategjia është mbrojtëse, jo për zgjerim territorial
Komandanti i NATO-s theksoi se plani nuk synon pushtimin e territoreve apo zgjerimin e ndikimit territorial të Aleancës.
“Nuk kemi plane, synime apo ambicie përtej mbrojtjes së njerëzve tanë dhe territorit tonë”, deklaroi Grynkewich.
Sipas tij, rreziku i një sulmi të afërt ndaj NATO-s mbetet i ulët, por mjedisi i sigurisë është bërë më kompleks, veçanërisht në krahun lindor të Aleancës.
Në këtë rajon janë raportuar incidente të dyshuara sabotimi, zjarrvënieje dhe hyrje të dronëve, disa prej të cilëve, sipas raportimit, kanë pasur eksplozivë ushtarakë.
Këto zhvillime kanë shtuar shqetësimet për kërcënimet që mund të vijnë jo vetëm nga sulmet e drejtpërdrejta ushtarake, por edhe nga operacionet e fshehta dhe veprimet që synojnë destabilizimin e vendeve anëtare.
Çfarë ndodh nëse sulmohet një vend anëtar?
Një nga parimet themelore të NATO-s është Neni 5 i Traktatit të Atlantikut të Veriut. Sipas këtij neni, një sulm i armatosur ndaj një ose më shumë vendeve anëtare konsiderohet sulm ndaj të gjitha vendeve të Aleancës.
Kjo nuk nënkupton se çdo vend duhet të reagojë domosdoshmërisht me të njëjtat mjete ushtarake. Secili anëtar ndërmerr veprimet që i konsideron të nevojshme për të ndihmuar vendin e sulmuar, në përputhje me detyrimet e përcaktuara në traktat.
I pyetur për qëndrueshmërinë e angazhimit amerikan ndaj NATO-s, Grynkewich iu referua riafirmimit të angazhimit të SHBA-së ndaj Nenit 5 në samitin e Aleancës në korrik.
Mesazhi përfundimtar i strategjisë së re është se NATO synon ta parandalojë luftën duke e bërë të qartë se çdo sulm ndaj një vendi anëtar do të përballet me kapacitetet e përbashkëta të Aleancës.
