Një valë kërcënimesh për bomba ka përfshirë të enjten disa fluturime në Evropë, duke shkaktuar devijime të avionëve, ulje emergjente dhe aktivizimin e forcave ajrore në disa shtete. Një avion nga Dublini drejt Romës u ul në një bazë ushtarake në Francë, ndërsa një tjetër nga Milano drejt Varshavës përfundoi në Vjenë. Deri në momentin e raportimit, kontrollet nuk kanë zbuluar mjete shpërthyese.
Trafiku ajror evropian është përballur me një seri alarmesh për bomba këtë të enjte, më 5 nëntor, duke detyruar autoritetet në Francë, Itali, Austri, Bullgari, Çeki dhe vende të tjera të aktivizojnë procedurat e sigurisë.
Më shumë se një duzinë fluturimesh janë përfshirë nga kërcënimet, ndërsa disa avionë kanë ndryshuar destinacion, të tjerë janë shoqëruar nga avionë luftarakë dhe në disa aeroporte janë kryer kontrolle të specializuara.
Autoritetet ende nuk kanë përcaktuar se kush qëndron pas kërcënimeve dhe nëse të gjitha incidentet kanë lidhje mes tyre.
Një email në italisht shkakton alarm për dy fluturime drejt Romës
Sipas burimeve hetimore italiane, alarmet për bombë në fluturimet Helsinki–Romë dhe Dublin–Romë dyshohet se janë shkaktuar nga një email i vetëm anonim, i shkruar në gjuhën italiane.
Mesazhi, me subjektin “Njoftim kërcënimi”, ishte dërguar në orët e para të mëngjesit në adresat elektronike të kompanisë që administron aeroportet e Romës dhe të disa operatorëve të tjerë.
Në email pretendohej se në dy avionë ishin vendosur mjete shpërthyese, të cilat do të shpërthenin brenda 60 minutash. Mesazhi ishte nënshkruar nga një grup që përdorte emrin “Luftëtarët e Shtetit Mashkullor” dhe përmbante edhe kërcënime me përmbajtje ideologjike.
Policia italiane po heton origjinën e mesazhit dhe personat që mund të qëndrojnë pas tij.
Avioni Dublin–Romë devijohet në Francë, shoqërohet nga një Rafale
Një nga incidentet më serioze u regjistrua në fluturimin EI402 të kompanisë Aer Lingus, i cili ishte nisur nga Dublini drejt Romës me 151 pasagjerë dhe gjashtë anëtarë të ekuipazhit.
Pas marrjes së kërcënimit për bombë, avioni Airbus A320 ndryshoi itinerarin dhe u drejtua drejt bazës ajrore ushtarake Évreux-Fauville, në Normandi të Francës.
Gjatë devijimit, avioni u shoqërua nga një luftarak Rafale i Forcave Ajrore franceze. Pas uljes, u aktivizuan ekipet e specializuara për kontrollin e mjeteve shpërthyese.
Pasagjerët dhe ekuipazhi u evakuuan, ndërsa autoritetet nisën kontrollin e avionit.
Një pasagjer, Nicola Timpone, i cili ndodhej në bord, i tha agjencisë italiane ANSA se fillimisht udhëtarëve u ishte komunikuar se avioni duhej të ulej në Francë për shkak të problemeve teknike.
Ai tregoi se pasagjerët vunë re praninë e avionëve luftarakë pranë tyre dhe filluan të dyshonin se bëhej fjalë për një situatë më serioze.
Alarm edhe në fluturimin Helsinki–Romë, avionët luftarakë italianë në ajër
Një kërcënim tjetër për bombë u raportua në fluturimin AY1761 të kompanisë Finnair, i nisur nga Helsinki drejt Romës.
Ndryshe nga avioni i Aer Lingus, ky fluturim arriti të ulej në destinacionin e planifikuar, në aeroportin Fiumicino, rreth orës 09:30, nën shoqërimin e avionëve luftarakë italianë.
Pas uljes, policia dhe ekipet e specializuara kryen kontrollet e nevojshme. Sipas informacioneve të publikuara, nuk u gjetën mjete shpërthyese.
Finnair konfirmoi gjithashtu se një tjetër fluturim i saj, nga Helsinki drejt Vjenës, kishte marrë kërcënim të ngjashëm. Edhe ky avion u ul në mënyrë të sigurt dhe kontrollet nuk zbuluan objekte të dyshimta.
Avioni Milano–Varshavë detyrohet të ulet në Vjenë
Një tjetër incident përfshiu fluturimin W4 6387 të kompanisë Wizz Air, i cili ishte nisur nga aeroporti Malpensa i Milanos drejt Varshavës.
Avioni Airbus A321 u devijua drejt Vjenës, në Austri, pasi gjatë fluturimit u mor një kërcënim për bombë.
Kompania Wizz Air konfirmoi se vendimi për devijimin ishte marrë në përputhje me protokollet e sigurisë, duke vendosur në plan të parë mbrojtjen e pasagjerëve dhe ekuipazhit.
Një tjetër fluturim i Wizz Air, i nisur nga Milano drejt Bukureshtit, u përfshi gjithashtu në alarm. Në bord ndodheshin 182 pasagjerë dhe shtatë anëtarë të ekuipazhit, të cilët zbritën pas uljes së avionit në kryeqytetin rumun.
Në aeroportin Malpensa u raportuan edhe kërcënime për dy fluturime të tjera, një të kompanisë Aegean Airlines nga Selaniku dhe një të Ryanair nga Porto.
Katër avionë nën kërcënim në Pragë
Alarmet u përhapën edhe në Republikën Çeke, ku policia njoftoi se katër avionë që udhëtonin drejt Pragës kishin marrë kërcënime për bomba.
Autoritetet aktivizuan masat e sigurisë dhe përgatitën kontrollet pas uljes së avionëve.
Policia çeke vlerësoi se besueshmëria e kërcënimeve ishte e ulët, por theksoi se nuk do ta nënvlerësonte asnjërin prej tyre.
Pas kontrolleve të kryera, nuk u raportua zbulimi i objekteve të dyshimta.
Bullgaria ngre avionët luftarakë MiG-29, tre fluturime nën alarm
Edhe Bullgaria u përfshi në këtë valë kërcënimesh. Tre avionë pasagjerësh morën njoftime për bomba, duke aktivizuar procedurat e sigurisë në aeroportet e Sofjes dhe Plovdivit.
Dy avionë të kompanisë Ryanair, të ardhur nga Kopenhaga dhe Madridi, u ulën në aeroportin e Sofjes. Një tjetër fluturim, i nisur nga Londra Stansted, u devijua drejt aeroportit të Plovdivit.
Sipas raportimeve të mediave bullgare, Forcat Ajrore aktivizuan avionët luftarakë MiG-29.
Pas uljes, ekipet përkatëse kryen kontrollet e sigurisë. Deri në momentin e raportimit nuk ishte konstatuar ndonjë mjet shpërthyes në avionët e përfshirë.
Alarm edhe në Belgjikë dhe Poloni
Një kërcënim për bombë u raportua edhe në fluturimin LO235 të kompanisë polake LOT, i nisur nga Varshava drejt Brukselit.
Avioni u ul në aeroportin e Brukselit, ku u kryen kontrollet e nevojshme. Kompania konfirmoi se nuk ishte gjetur asnjë objekt i dyshimtë në bord.
Një tjetër avion i LOT, i nisur nga Varshava drejt Parisit, u ndal në pistë pas marrjes së një njoftimi për praninë e mundshme të një objekti të rrezikshëm. Edhe në këtë rast, kontrolli nuk zbuloi asnjë pako të dyshimtë.
Kërcënimet përsëriten pas incidenteve të fillimit të javës
Ngjarjet e së enjtes vijnë vetëm dy ditë pas një vale tjetër alarmesh për bomba në fluturime të ndryshme evropiane.
Më 3 nëntor, të paktën shtatë fluturime u përballën me kërcënime të ngjashme, duke shkaktuar devijime, kontrolle sigurie dhe ndërprerje të përkohshme në disa aeroporte.
Në mesin e kompanive të prekura ishin Ryanair, Wizz Air, SAS dhe LOT. Edhe në ato raste, kontrollet nuk zbuluan mjete shpërthyese.
Përsëritja e këtyre incidenteve ka shtuar shqetësimet për sigurinë e transportit ajror dhe mundësinë e një fushate të koordinuar kërcënimesh.
Megjithatë, deri tani autoritetet nuk kanë konfirmuar se bëhet fjalë për një operacion të organizuar apo se incidentet kanë të njëjtin autor.
Rastet po hetohen në një periudhë kur në Evropë janë shtuar shqetësimet për operacione të mundshme hibride, përfshirë sabotimet, sulmet kibernetike dhe veprimet që synojnë të shkaktojnë ndërprerje në shërbimet publike dhe infrastrukturën kritike.
