Elon Musk do të jetë një nga drejtuesit e një nisme të re të Departamentit amerikan të Mbrojtjes që synon të analizojë se si teknologjitë e reja mund të ndryshojnë luftën dhe operacionet ushtarake në dekadat e ardhshme.
Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth e bëri njoftimin gjatë fjalimit të tij “State of the Force” në Bazën e Trupave të Marinës në Quantico, Virxhinia. Sipas Pentagonit, Project Meridian do të drejtohet nga Musk, bashkëthemeluesi i Anduril, Palmer Luckey, dhe ish-kryetari i Dhomës së Përfaqësuesve, Newt Gingrich.
Hegseth tha se qëllimi i projektit është të identifikojë teknologjitë dhe kapacitetet që SHBA-ja do të duhet të zhvillojë për fushëbetejat e së ardhmes.
“Duhet të shohim përpara, drejt së ardhmes, në mënyrë që të arrijmë epërsi teknologjike dhe ushtarake në fushën e betejës gjatë dekadave të ardhshme”, deklaroi ai.
Sipas njoftimit zyrtar, projekti do të shqyrtojë fusha të tilla si inteligjenca artificiale, robotika, sistemet autonome dhe teknologjitë e tjera në zhvillim, me synimin për të përcaktuar kapacitetet që mund të jenë të rëndësishme për ushtrinë amerikane në të ardhmen. Grupi pritet të paraqesë gjetjet e tij brenda 120 ditësh.
Pentagon drejt zgjerimit të luftës autonome
Në të njëjtin fjalim, Hegseth njoftoi krijimin e një komande të re, të quajtur Autonomous Warfare Command, me synimin për të përshpejtuar përdorimin e sistemeve autonome dhe robotike në forcat amerikane.
Komanda e re pritet të jetë një strukturë me katër yje dhe të mbikëqyrë zgjerimin e kapaciteteve autonome, përfshirë sistemet pa pilot dhe teknologjitë robotike.
Hegseth e lidhi këtë orientim edhe me mësimet e nxjerra nga luftërat moderne, veçanërisht përdorimin masiv të dronëve në Ukrainë dhe Lindjen e Mesme. AP raportoi se Pentagoni synon të krijojë sisteme më të përshtatshme dhe të adaptueshme për operacionet e ardhshme.
Debati për armët autonome dhe inteligjencën artificiale
Zgjerimi i përdorimit ushtarak të IA-së vjen pas përplasjes mes administratës amerikane dhe kompanisë Anthropic.
Anthropic ka deklaruar se ka kundërshtuar përdorimin e modeleve të saj për armë plotësisht autonome dhe për mbikëqyrje masive të qytetarëve amerikanë. Kompania thotë se, për këtë arsye, Departamenti i Luftës e ka klasifikuar atë si rrezik për zinxhirin e furnizimit dhe se po e kundërshton këtë masë në gjykatë.
Kjo përplasje ka rikthyer në qendër të debatit çështjen se sa vendimmarrje duhet t’u lihet sistemeve artificiale në operacionet ushtarake, sidomos kur bëhet fjalë për përdorimin e forcës vdekjeprurëse.
Musk, IA dhe robotika
Përfshirja e Musk në Project Meridian e lidh drejtpërdrejt një nga figurat më të njohura të industrisë teknologjike me diskutimet mbi zhvillimin e kapaciteteve ushtarake të së ardhmes.
Musk është i përfshirë në disa fusha që lidhen me objektivat e projektit, përfshirë inteligjencën artificiale, robotikën dhe teknologjitë hapësinore.
Ndërkohë, xAI është kompania e Musk që zhvillon modelin Grok, ndërsa Tesla zhvillon robotin humanoid Optimus. Në burimin fillestar është përdorur emërtimi “SpaceXAI”, por bëhet fjalë për kompani dhe projekte të ndara.
Ndryshime të tjera në ushtrinë amerikane
Project Meridian është vetëm një pjesë e paketës së ndryshimeve të shpallura nga Hegseth.
Departamenti i Mbrojtjes ka njoftuar gjithashtu planin për të reduktuar me 20 për qind numrin e posteve të gjeneralëve dhe admiralëve deri më 1 janar 2027.
Po ashtu, Hegseth njoftoi një program për t’i bërë bazat ushtarake amerikane më të pavarura nga rrjeti civil i energjisë dhe një proces për krijimin e një baze të re ushtarake që mund të strehojë 15,000 deri në 25,000 ushtarakë.
Me Project Meridian dhe Autonomous Warfare Command, administrata amerikane po vendos teknologjitë autonome, robotikën dhe inteligjencën artificiale në qendër të planifikimit për strukturën dhe operacionet ushtarake të dekadave të ardhshme.
