Nga Henry Phillips |
Në epokën kur luftërat zhvillohen jo vetëm në tokë, det apo ajër, por edhe në hapësirën kibernetike, aftësia për të ndërtuar dhe ruajtur një forcë të specializuar të sigurisë digjitale është kthyer në një element kyç të fuqisë kombëtare. Megjithatë, sipas ekspertit amerikan Henry Phillips, sfida kryesore e Pentagonit nuk lidhet më me rekrutimin e specialistëve kibernetikë, por me mënyrën se si këto talente menaxhohen gjatë gjithë ciklit të karrierës së tyre.
Departamenti amerikan i Mbrojtjes ka investuar prej vitesh në programe përzgjedhjeje, bursa, sisteme akreditimi dhe modele trajnimi. Megjithatë, sipas Phillips, të gjitha këto komponentë mbeten të fragmentuar. Problemi kryesor nuk është mungesa e ideve apo e mjeteve, por mungesa e një sistemi të integruar që të lidhë vlerësimin, trajnimin, caktimin në detyrë, performancën dhe ruajtjen e personelit në një strukturë të vetme funksionale.
Cyber Command 2.0 dhe përpjekja për transformim
Në mars 2026, gjatë Samitit të Fuqisë Punëtore Kibernetike 2.0, Departamenti i Mbrojtjes prezantoi një iniciativë të re të njohur si Cyber Command 2.0, e cila synon transformimin e mënyrës së menaxhimit të fuqisë punëtore kibernetike.
Objektivi i programit nuk kufizohet vetëm në identifikimin dhe rekrutimin e kandidatëve të përshtatshëm. Synimi është ndërtimi i një modeli fleksibël që menaxhon ekspertizën përgjatë gjithë karrierës profesionale, duke përfshirë trajnime të vazhdueshme dhe rrugë dinamike zhvillimi.
Sipas Phillips, kjo qasje është e domosdoshme për shkak të ritmit të shpejtë me të cilin ndryshojnë kërcënimet dhe teknologjitë kibernetike. Ndryshe nga strukturat tradicionale ushtarake, ku ndryshimet ndodhin gradualisht, mjedisi kibernetik evoluon brenda muajsh dhe jo dekadash.
Problemi i vërtetë: menaxhimi pas rekrutimit
Një nga problemet më të mëdha që identifikon autori lidhet me koston dhe kohëzgjatjen e trajnimit. Disa programe të specializuara zgjasin pothuajse dy vjet. Nëse një kandidat largohet nga sistemi pas përfundimit të trajnimit ose pranon një ofertë më të favorshme nga sektori privat, investimi humbet dhe procesi duhet të nisë nga fillimi.
Sipas analizës, sistemet aktuale të Pentagonit vazhdojnë të jenë tepër të ngurta dhe të ngadalta për t’iu përgjigjur kërkesave të një fushe që ndryshon vazhdimisht.
Edhe mekanizmat ekzistues të përzgjedhjes së personelit, të cilët bazohen kryesisht në teste të përgjithshme të aftësive verbale, matematikore dhe teknike, nuk arrijnë të identifikojnë në mënyrë të saktë individët më të përshtatshëm për role specifike kibernetike.
Puna në fushën e sigurisë kibernetike kërkon një kombinim kompleks aftësish, duke përfshirë:
- aftësi të avancuara analitike;
- njohje të modeleve;
- shpejtësi në të nxënë;
- tolerancë ndaj paqartësisë;
- këmbëngulje dhe fleksibilitet.
Një person që mund të ketë rezultate mesatare në fillim të karrierës mund të shndërrohet më vonë në një ekspert të nivelit të lartë, ndërsa një kandidat tjetër mund të shkëlqejë në trajnim, por të mos jetë i përshtatshëm për një specialitet të caktuar.
Fragmentimi institucional si pengesë kryesore
Sipas Phillips, Pentagoni ka ndërtuar elementë të rëndësishëm të infrastrukturës së menaxhimit të talenteve, duke përfshirë:
- Kornizën e Fuqisë Punëtore Kibernetike;
- Manualin e Kualifikimeve të vitit 2023;
- programe bursash dhe shkëmbimesh profesionale;
- sisteme akreditimi dhe certifikimi.
Megjithatë, këto komponentë vazhdojnë të funksionojnë të ndarë nga njëri-tjetri.
Në praktikë, organizata të ndryshme merren me pranimin e personelit, trajnimet, kodifikimin e roleve, certifikimet dhe stimujt për mbajtjen e stafit. Sipas autorit, sistemi nuk funksionon si një zinxhir i integruar zhvillimi, por si një seri transferimesh administrative të shkëputura nga njëra-tjetra.
Kualifikimet nuk mjaftojnë
Një nga kritikat kryesore lidhet me mënyrën se si menaxhohen kualifikimet profesionale.
Modeli aktual bazohet kryesisht në certifikime dhe lista statike kompetencash. Kjo qasje, sipas Phillips, nuk arrin të pasqyrojë realitetin dinamik të fushës kibernetike.
Ai argumenton se sistemi aktual nuk mund të:
- vlerësojë në mënyrë efektive përvojën reale;
- identifikojë mbivendosjen mes roleve të ndryshme;
- masë degradimin ose zhvillimin e aftësive me kalimin e kohës;
- përshtatet shpejt ndaj kërkesave të reja teknologjike.
Drejt një sistemi të integruar të talenteve
Zgjidhja që propozon Phillips është krijimi i një arkitekture të integruar të të dhënave që lidh të gjithë komponentët e karrierës së një profesionisti kibernetik.
Një sistem i tillë do të mund të analizonte në një platformë të vetme:
- karakteristikat fillestare të kandidatëve;
- historinë e trajnimit;
- performancën operacionale;
- kualifikimet dhe certifikimet;
- eksperiencën në role të ndryshme;
- tendencat e mbajtjes ose largimit nga sistemi.
Kjo do t’u mundësonte drejtuesve të Pentagonit të merrnin vendime më të sakta për caktimin e personelit, zhvillimin e karrierës dhe investimet në trajnim.
Sfida përtej teknologjisë
Përtej aspekteve teknike, Pentagoni përballet edhe me një realitet tjetër: konkurrencën me sektorin privat.
Industria civile ofron paga më të larta, fleksibilitet më të madh dhe mundësi më të shpejta zhvillimi profesional për specialistët kibernetikë. Për këtë arsye, Phillips argumenton se mbajtja e talentit nuk mund të mbështetet vetëm te motivimi patriotik.
Ruajtja e specialistëve kërkon rrugë të qarta karriere, përputhje më të mirë mes aftësive dhe roleve, si dhe politika konkurruese stimuluese.
Përfundim
Në një kohë kur lufta kibernetike po shndërrohet në një shtyllë të sigurisë kombëtare, Pentagoni përballet me një sfidë që shkon përtej teknologjisë dhe rekrutimit tradicional.
Sipas Phillips, pyetja kryesore nuk është më se si të gjenden talentet e duhura, por si ato të zhvillohen, menaxhohen dhe ruhen për një periudhë afatgjatë.
Në fund, suksesi nuk do të matet nga numri i certifikatave apo kualifikimeve në letër, por nga aftësia për të ndërtuar një forcë kibernetike të qëndrueshme, fleksibile dhe të aftë për t’u përshtatur me sfidat e sigurisë së shekullit XXI.
Henry Phillips, PhD, është drejtor i rritjes strategjike për kërkim dhe zhvillim në IntelliGenesis dhe një komandant në pension i Marinës së Shteteve të Bashkuara. Një psikolog eksperimental i hapësirës detare me një doktoraturë në psikologjinë industriale-organizative, ai ka projektuar dhe vënë në praktikë mjete vlerësimi të përdorura nga mijëra aplikantë ushtarakë në vit. Fushat e tij të ekspertizës përfshijnë përzgjedhjen, vlerësimin, politikat e fuqisë punëtore, blerjen e sistemeve të trajnimit dhe vendosjen e personelit. Ai shërbeu gjithashtu si shef i stafit për Iniciativën e Mësimit të Avancuar të Shpërndarë. Pikëpamjet e shprehura këtu janë të tijat.Burimi:war on the rocks.
