Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka vendosur të zgjasë edhe për një vit emergjencën kombëtare që lidhet me Ballkanin Perëndimor, duke e mbajtur atë në fuqi të paktën deri më 26 qershor 2027.
Sipas njoftimit të publikuar nga The White House në Regjistrin Federal, vendimi është marrë për shkak të veprimeve të personave dhe grupeve që vazhdojnë të kërcënojnë paqen, stabilitetin dhe përpjekjet ndërkombëtare për siguri në rajon.
Në dokument theksohet se situata në Ballkanin Perëndimor vazhdon të përbëjë “një kërcënim të pazakontë dhe të jashtëzakonshëm për sigurinë kombëtare dhe politikën e jashtme të Shteteve të Bashkuara”.
Emergjenca në fuqi që nga viti 2001
Emergjenca kombëtare për Ballkanin Perëndimor u shpall fillimisht më 26 qershor 2001 nga ish-presidenti amerikan George W. Bush, pas konflikteve dhe tensioneve që pasuan luftërat në ish-Jugosllavi.
Në vitin 2021, SHBA-ja zgjeroi fushëveprimin e saj për të përfshirë korrupsionin, minimin e institucioneve demokratike dhe veprimet që cenojnë marrëveshjet e paqes në rajon.
Fokus te Kosova dhe Bosnja
Vendimi i ri shihet si një tregues se Uashingtoni vazhdon ta konsiderojë Ballkanin Perëndimor një zonë me rëndësi strategjike dhe me sfida të vazhdueshme sigurie, veçanërisht në Kosovo dhe Bosnia and Herzegovina.
Në një raport të fundit, U.S. Department of State identifikoi Russia dhe China si aktorë që përpiqen të përfitojnë nga paqëndrueshmëria, korrupsioni dhe dobësitë institucionale në rajon.
Ndërkohë, NATO ka njoftuar se gjatë vitit të ardhshëm do të bëjë një përshtatje graduale të pranisë së saj ushtarake në Kosovë, duke e bazuar vendimin në përmirësimin e situatës së sigurisë në vend.
Tensione edhe në Bosnje
Në Bosnje e Hercegovinë, zhvillimet politike mbeten të ndjeshme pas njoftimit për largimin e Përfaqësuesit të Lartë ndërkombëtar, Christian Schmidt.
Çështja ka nxitur debate të forta politike, ndërsa Republika Srpska ka kërkuar mbylljen e Zyrës së Përfaqësuesit të Lartë, kërkesë që kundërshtohet nga partitë politike në Federatën e Bosnjës dhe Hercegovinës.
Analistët vlerësojnë se zgjatja e emergjencës kombëtare tregon se SHBA-ja mbetet e angazhuar për ruajtjen e stabilitetit dhe parandalimin e krizave të reja në Ballkanin Perëndimor.