Lufta në Iran ka ndryshuar pritjet klasike të tregjeve për mbrojtjen ndaj inflacionit dhe krizave gjeopolitike. Ndryshe nga parashikimet tradicionale, këtë herë nuk ka qenë ari ai që ka përfituar më shumë nga pasiguria, por nafta.
Që nga nisja e konfliktit, çmimi i naftës Brent është rritur me 37 për qind, ndërsa ari ka rënë me rreth 10 për qind. Ky zhvillim ka sfiduar bindjen e vjetër se ari është gjithmonë streha kryesore e investitorëve në kohë lufte dhe inflacioni.
Rritja e naftës lidhet drejtpërdrejt me goditjen në furnizim. Sipas vlerësimeve të Goldman Sachs, rreth 14.5 milionë fuçi në ditë të prodhimit të naftës në Gjirin Persik janë nxjerrë jashtë tregut, duke shkaktuar rënie të ndjeshme të inventarëve globalë dhe rritje të fortë të çmimeve.
Ndryshe nga nafta, ari ka reaguar negativisht për shkak të normave të interesit. Duke qenë se ari nuk ofron interes apo dividend, ai bëhet më pak tërheqës kur investitorët presin që normat e interesit në SHBA të qëndrojnë të larta për më gjatë.
Lufta në Iran ka rritur frikën për inflacion më të lartë për shkak të energjisë, por njëkohësisht ka ulur pritjet për ulje të normave nga Rezerva Federale. Kjo ka rritur koston e mbajtjes së arit dhe ka dobësuar rolin e tij si strehë e sigurt.
Ekspertët e Morgan Stanley vlerësojnë se ari nuk reagon thjesht ndaj luftës, por ndaj mënyrës se si bankat qendrore pritet të përgjigjen ndaj pasojave të saj. Në këtë rast, tregjet besojnë se Fed do ta mbajë politikën monetare të shtrënguar, duke favorizuar dollarin dhe obligacionet më shumë se metalin e çmuar.
Për investitorët, kjo do të thotë se nafta është mbrojtja më direkte kur inflacioni buron nga kriza energjetike. Ari, në anën tjetër, funksionon më mirë kur humbet besimi te bankat qendrore ose te monedhat, jo domosdoshmërisht në fazën e parë të rritjes së çmimeve.
Goldman Sachs mbetet optimiste për arin në afat më të gjatë, duke parashikuar se ai mund të arrijë në 5,400 dollarë për ons deri në fund të vitit 2026, kryesisht për shkak të blerjeve nga bankat qendrore dhe pritjeve për ulje të ardhshme të normave.
Megjithatë, në afat të shkurtër, tregjet mbeten të varura nga situata në Ngushticën e Hormuzit. Nëse furnizimet normalizohen, çmimet e naftës mund të bien dhe ari mund të rifitojë terren. Deri atëherë, lufta që pritej ta bënte arin të shkëlqente, e ka kthyer naftën në fituesin kryesor të krizës.
