Përdorimi intensiv i dronëve rusë kundër civilëve dhe punonjësve humanitarë po e vështirëson gjithnjë e më shumë operacionin e ndihmës në Ukrainë. Paralajmërimin e ka bërë shefi humanitar i Kombeve të Bashkuara, Tom Fletcher, pas vizitës së tij në qytetin jugor të Khersonit.
Fletcher e përshkroi situatën në Kherson si “mjaft të frikshme”, duke theksuar se civilët jetojnë nën kërcënimin e vazhdueshëm të sulmeve me dronë.
Në këtë zonë, lumi Dnipro shërben si vijë aktive e frontit. Forcat ruse kontrollojnë bregun lindor, ndërsa forcat ukrainase mbajnë atë perëndimor. Nga ana tjetër e lumit, dronët rusë të vëzhgimit dhe ata të pajisur me eksplozivë sulmojnë rregullisht civilë, automjete dhe transportin publik.
“Dronët janë një kërcënim i vërtetë jo vetëm për civilët, por edhe për humanitarët që janë këtu për t’i mbrojtur ata”, tha Fletcher.
Automjetet humanitare janë goditur
Sipas zyrtarit të lartë të OKB-së, punonjësit humanitarë gëzojnë mbrojtje sipas ligjit ndërkombëtar humanitar, por pavarësisht kësaj, edhe automjete të shënuara qartë si mjete humanitare janë goditur.
Kjo situatë, tha ai, po kufizon mundësinë e organizatave për të arritur tek njerëzit që kanë nevojë urgjente për ndihmë.
Veçanërisht të ekspozuara janë organizatat lokale. Sipas Fletcher, më shumë se dy të tretat e operacioneve të financuara përmes Fondit Humanitar të Ukrainës realizohen nga organizata lokale.
“Ata janë ata që po na thonë më me zë të lartë se nuk jemi të mbrojtur”, tha Fletcher.
OKB-ja kërkon mbi 2 miliardë dollarë për Ukrainën
Një tjetër shqetësim madhor për organizatën është dimri i ardhshëm.
Fletcher tha se OKB-së i duhen më shumë se 2 miliardë dollarë, ose rreth 1.7 miliardë euro, për përgjigjen e saj humanitare të prioritizuar në Ukrainë gjatë këtij viti.
Sulmet ndaj infrastrukturës civile, veçanërisht ndaj sistemeve të energjisë elektrike, ujit dhe gazit, mund të lënë miliona njerëz të pambrojtur përballë temperaturave të ulëta gjatë muajve të dimrit.
Sipas tij, Ukraina është relativisht mirë e financuar krahasuar me krizat e tjera humanitare, pasi rreth 70–75 për qind e nevojave të saj prioritare të financimit janë mbuluar. Megjithatë, edhe financimi i plotë i planit humanitar do të mbulonte vetëm një pjesë të nevojave të vendit.
Mbi 900 punonjës humanitarë u vranë vitin e kaluar
Paralajmërimi për Ukrainën vjen në një moment kur OKB-ja ka publikuar një vlerësim të ri mbi rreziqet me të cilat përballen punonjësit humanitarë në mbarë botën.
Sipas të dhënave të OKB-së, 907 punonjës të ndihmës humanitare ishin viktima të dhunës gjatë vitit të kaluar, ndërsa më shumë se 1,000 janë vrarë gjatë tre viteve të fundit.
Fletcher tha se nuk mund t’u garantojë kolegëve të tij se personat përgjegjës për këto sulme do të japin llogari, duke marrë parasysh reagimin e deritanishëm të komunitetit ndërkombëtar.
Sipas tij, përgjegjësia nuk duhet të kufizohet vetëm te personi që ka kryer fizikisht sulmin.
“Dua të shoh hetime për njerëzit që qëlluan me armë ose që drejtuan dronin”, tha shefi humanitar i OKB-së.
“Jemi në një botë më transaksionale”
Fletcher pranoi gjithashtu se sigurimi i fondeve për operacionet humanitare është bërë më i vështirë, pasi qeveritë po orientojnë gjithnjë e më shumë shpenzimet drejt mbrojtjes dhe prioriteteve të brendshme.
“Ne jemi në një botë më transaksionale, do të thoja një botë më egoiste”, deklaroi ai.
Në nivel global, OKB-ja fillimisht kishte identifikuar rreth 87 milionë njerëz me nevojat më të rënda humanitare, por kjo shifër është rritur në rreth 92 milionë, për shkak të krizave dhe konflikteve të reja.
Organizata po kërkon rreth 23 miliardë dollarë për t’u ofruar ndihmë këtyre njerëzve, ndërsa deri tani ka siguruar rreth 11 miliardë dollarë.
Për Ukrainën, ndërkohë, shqetësimi mbetet i dyfishtë: sulmet me dronë po rrisin rrezikun për civilët dhe punonjësit e ndihmës, ndërsa dëmtimi i infrastrukturës kritike mund ta bëjë dimrin e ardhshëm edhe më të vështirë.