Sindroma e zorrës së irrituar (IBS) nuk prek vetëm sistemin tretës, por ndikon edhe në energjinë, humorin dhe cilësinë e jetës. Sipas studimeve, deri në 60% e personave me IBS përjetojnë ankth ose depresion, duke theksuar lidhjen e fortë mes zorrëve dhe trurit.
Një faktor që shpesh neglizhohet është zinku, një mineral thelbësor që luan rol të rëndësishëm në funksionimin e sistemit tretës, mbrojtjen e organizmit dhe shëndetin emocional.
Si ndikon zinku te personat me IBS?
Zinku nuk ndihmon vetëm sistemin imunitar. Ai kontribuon në:
- Ruajtjen e integritetit të mukozës së zorrëve dhe forcimin e barrierës intestinale, duke reduktuar fenomenin e njohur si “zorra që rrjedh”.
- Rregullimin e neurotransmetuesve si serotonina dhe GABA, të cilët ndikojnë në humor, ankth, depresion, si dhe në lëvizshmërinë e zorrëve.
- Uljen e inflamacionit kronik falë veprimit të tij antioksidues.
Studimet tregojnë se personat me nivele të ulëta të zinkut kanë më shumë gjasa të përjetojnë ankth, depresion dhe cilësi më të dobët të jetës.
Pse mungesa e zinkut kalon shpesh pa u zbuluar?
Shumë persona me IBS kufizojnë ushqime të caktuara për të shmangur simptomat. Mbi 70% raportojnë intolerancë ushqimore, ndërsa më shumë se 60% eliminojnë grupe të tëra ushqimesh nga dieta.
Produktet e qumështit, një nga burimet kryesore të zinkut, janë ndër ushqimet që shmangen më shpesh. Përveç kësaj, inflamacioni i zorrëve, disbioza dhe episodet e diarresë mund të pengojnë përthithjen e këtij minerali, edhe kur ai merret përmes ushqimit.
Ekspertët theksojnë se analizat standarde të gjakut nuk zbulojnë gjithmonë mungesën funksionale të zinkut, ndaj simptoma si lodhja, shërimi i ngadaltë i plagëve, rënia e humorit dhe toleranca e ulët ndaj stresit mund të jenë sinjale të rëndësishme.
Si mund të ruhet ekuilibri i zinkut?
Specialistët rekomandojnë:
- Konsultim me mjekun për vlerësimin e niveleve të zinkut, sidomos nëse IBS shoqërohet me lodhje, ankth ose probleme të lëkurës.
- Konsumimin e ushqimeve të pasura me zink, si:
- farat e kungullit;
- mishi i gjelit të detit;
- thjerrëzat;
- vezët.
- Përdorimin e suplementeve të zinkut vetëm me rekomandimin e profesionistëve të shëndetit, duke monitoruar edhe nivelin e bakrit për të shmangur çekuilibrat mineralë.
Një qasje gjithëpërfshirëse
Ekspertët theksojnë se zinku është vetëm një pjesë e trajtimit të IBS-së. Menaxhimi i kësaj sindrome kërkon gjithashtu kujdes për mikrobiomën e zorrëve, reduktimin e stresit, balancimin hormonal dhe përmirësimin e stilit të jetesës për të arritur rezultate afatgjata.
